By 
26 Temmuz 2023 tarihinde Nijer’de gerçekleşen darbeyle görevden alınan Muhammed Bazum 2021 yılında cumhurbaşkanı seçildi. Bazum’un göze çarpan ilk özelliği Nijer nüfusunun %0.4’ünü oluşturan Arap azınlığına mensup olması ve Nijer’in ilk Arap cumhurbaşkanı olmasıydı.
Sadece 2 yıl gibi kısa bir süre başkanlık yapan Bazum ondan önce görevde olan Mahamadou Issoufou’nun yakın bir müttefikiydi, bunun yanı sıra ikisinin politik olarak görüşleri oldukça paraleldi. Uzun yılların ardından seçimle, demokratik bir şekilde Nijer’de yönetime gelen ilk kişiydi ve bundan oldukça memnundu. Çünkü benimsediği değerler de bu konjonktürde yer alıyordu.
Peki benimsediği değerlerin seçim politikasına ne gibi bir etkisi vardı? Bazum’un seçim politikasında ülkesiyle ilgili ele almak istediği konular: çocuk evlilikleri (Nijer’de kız çocuklarının %76’sı 18 yaşından önce, %28’i 15 yaşından önce evleniyor, erkek çocuklarının ise %6’sı 18 yaşından önce evleniyor.), Nijer’in yüksek oranda olan doğum hızını kontrol altına almak ve güvenlikti. Sadece demokratik yönetim, kalkınma gibi düşünceleri ve ideolojisi Batı değerleri etrafında şekillenmiyor, ayrıca El Kaide ve IŞİD gibi gruplara karşı mücadelede de Batı Dünyası’nın özellikle de Fransa’nın ortağı olarak görülüyordu. Bu yüzden ABD ve Fransa’dan da büyük miktarda askeri yardım ve para yardımı alıyordu.
Nijer’in çevresinde bulunan Mali ve Burkina Faso’nun Rusya ile ilişkilerinin gelişmesiyle beraber; darbeden önce Nijer’i Batı dünyası için çok daha önemli bir yere koyuyordu. Darbeden sonra ise Fransa ile olan yakınlıktan bahsetmek pek mümkün değil. Ayrıca, cuntanın müttefikleri arasında Rus paralı asker grubu Wagner’in olduğu da biliniyor.
Ne yazık ki, Nijer’in yedi bölgesinden biri olan Tillabéri Bölgesi, Radikal İslamcılar, cihatçılar tarafından en çok zarar gören bölgelerden biri ve Bazum bu bölgede yeterince etkin olmamakla suçlanıyordu. Daha önce bahsedildiği gibi seçim politikaları arasında güvenliği sağlamak olan Bazum bu bakımdan ülkesini hayal kırıklığına uğratmış olacak ki, darbeyi yapan kişilerin gerekçelerinden biri de bu olarak söyleniyordu.
Cansu YAŞAROĞLU
Kaynakça:
BBC News Türkçe. (2023, August 7). Nijer’de darbe: Nijer neden önemli, kim ne istiyor? BBC News Türkçe. https://www.bbc.com/turkce/articles/ckmk723el8mo
Brides, G. N. (n.d.). Child marriage atlas – Girls Not Brides. https://www.girlsnotbrides.org/learning-resources/child-marriage atlas/atlas/niger/#:~:text=76%25%20of%20girls%20in%20Niger,and%20Tahoua%20(76%25).
El-Hidri, S. (2023). Nijer’de darbeyle karşı karşıya kalan Mohamed Bazoum kimdir? Independent Türkçe. https://www.indyturk.com/node/651136/d%C3%BCnya/nijerde-darbeyle-kar%C5%9F%C4%B1-kar%C5%9F%C4%B1ya-kalan-mohamed-bazoum-kimdir
Euronews. (2023, August 8). Nijer’in devrik devlet başkanı Muhammed Bazum ile darbeyi yapan Abdurahmani Tiani kim? Euronews. https://tr.euronews.com/2023/08/08/nijerin-devrik-devlet-baskani-muhammed-bazum-ile-darbeyi-yapan-abdurahmani-tiani-kim
Jazeera, A. (2023, August 14). https://www.aljazeera.com/amp/news/2023/8/14/niger-military-to-prosecute-mohamed-bazoum-for-high-treason
Nijer Devlet Başkanı Bazum, ülkesine yönelik uygulanan ECOWAS yaptırımlarının ardından bir felaket uyarısında bulundu. (2023). Independent Türkçe. https://www.indyturk.com/node/651671/d%C3%BCnya/nijer-devlet-ba%C5%9Fkan%C4%B1-bazum-%C3%BClkesine-y%C3%B6nelik-uygulanan-ecowas-yapt%C4%B1r%C4%B1mlar%C4%B1n%C4%B1n
Comments